خاطرات من، جلد دوم، آمریکا، بخش 39، شهرزاد و تولد گروه سیلوئت

 

از راست: شهرزاد، مهرانا، و شراره. نخستین گروه موسیقی پاپ دختران ایرانی، به نام سیلوئت

     آشنایی شهرزاد با دوستان جدید

شهرزاد، بعد از گذشت مدت کوتاهی که از فارغ‌التحصیلی‌اش در دانشگاه میگذشت، شبی به دعوت یکی از دوستان قدیمی‌اش، به‌همراه او، به‌یک مهمانی ایرانی رفت. او جز همان دوست، هیچ‌یک از دیگر مهمانان را نمی‌شناخت. سعی کرد کم کم با سایرین آشنا شود. در پایان آن شب، قرار شد هریک از مهمانان آوازی بخواند. همه دور هم حلقه زدند و هر کس به نوبت ترانه‌ای ایرانی خواند. وقتی نوبت به‌شهرزاد رسید، او نیز ترانه‌ای، احتمالاً از گوگوش، خواند.

شهرزاد در مدتی که آواز می‌خواند، متوجه شد دو دختر جوان، از دو سوی مجلس، مدام به یکدیگر نگاه می‌کنند و با اشاره دست و حرکت ابروها، گویی موضوعی را به هم می‌فهمانند. پس از پایان آواز، آن دو دختر جوان، نزد شهرزاد آمدند، خودشان را معرفی کردند؛ مهرانا و شراره. آن‌ها گفتند شهبال شب‌پره و فرزین فرهادی، دو هنرمند و آهنگساز ایرانی، در حال تشکیل یک گروه موسیقی پاپ دخترانه هستند. دو خواننده که ما باشیم را انتخاب کرده‌اند. اما هنوز به دنبال نفر سوم می‌گردند. پس از آن شب،  شراره و مهرانا که معتقد بودند شهرزاد گزینه‌ی مناسبی برای نفر سوم است او را به شهبال معرفی کردند.

یکی دو روز بعد، شهرزاد با شهبال و فرزین دیدار کرد، برایشان آواز خواند و رسماً به گروه دعوت شد. این گروه با نام سیلوئت (Silhouette) شناخته شد. در حقیقت بعد از گروه موسیقی‌ای پاپ پسرانه که شهبال در ایران، به‌نام Black Cats بوجود آورده بود، حالا می‌خواست برای نخستین بار یک گروه موسیقی پاپ دخترانه به جامعه هنری ایران عرضه کند.

در اواسط سال ۱۹۹۶م. روزی شهرزاد به خانه‌ی ما آمد و تمام ماجرای آن شب مهمانی، آشنایی با شراره و مهرانا، دیدار با شهبال و فرزین و دعوت از او برای تشکیل یک گروه موسیقی پاپ دخترانه را برایم شرح داد. هم‌چنان که در فکر بودم که چه جوابی می‌توانم به شهرزاد بدهم، شهرزاد گفت "مامان! من تصمیم خودم را گرفتم و دلم می‌خواهد در این کار شرکت داشته باشم. امیدوارم تو هم راضی باشی." من که به شناخت و عقل شهرزاد باور داشتم گفتم "تصمیم تو برایم مهم است. اما اجازه بده تا قبل از شروع همکاری با این گروه، من با شهبال و دخترها آشنا بشوم." قبول کرد. چند روز بعد همگی به دیدار من آمدند. این آشنایی، با مهربانی و احترام متقابل برگزار شد. شهبال تأیید که شهرزاد مثل دختر خودم است. خیالتان راحت باشد. و در عمل نیز ثابت کرد مردی مسئول نسبت به کارش و دخترهاست.

تولد سیلوئت     

اولین آلبوم گروه سیلوئت، آب، آتش، و خاک نام داشت. شهرزاد به همراه مهرانا و شراره، نخستین آلبوم خود را به‌نام "آب، آتش، ضبط نخستین آلبوم، «آب، آتش و خاک»، را آغاز کرد. این آلبوم حدود اواخر ۱۹۹۶ یا اوایل ۱۹۹۷ منتشر شد. سیلوئت در آن زمان پدیده‌ای تازه در موسیقی پاپ ایرانی به شمار می‌رفت؛ حضور سه خواننده‌ی زن ایرانی در قالب یک گروه پاپ، در آن فضا کم‌سابقه بود.      'Aab Atash & Khaak' album by Silhouettt on Navahang

با مدیریت و همکاری شهبال شب‌پره و هنرمندی فرزین فرهادی، گروه سیلوئت ترانه‌ها و موزیک‌‌ویدئوهایی تهیه کرد. این گروه در لس آنجلس و سایر ایالات آمریکا چندین کنسرت برگزار کرد که بسیار مورد توجه جامعه‌ی ایرانیِ داخل و خارج از ایران، قرار گرفت. از جمله آثار شناخته‌شده‌ی گروه می‌توان به «خورشید خانم» و «پلی به گذشته‌ها» اشاره کرد. ترانه‌ی دوم ادای احترامی به گوگوش بود. این آثار با استقبال روبه‌رو شدند و نام سیلوئت را در میان علاقه‌مندان موسیقی ایرانی مطرح کرد.

شهرزاد با پیوستن به سیلوئت خیلی خوشحال بود، در یوسی ال ای کار تمام وقت داشت، بقیه اوقاتش را هم با گروه میگذراند. گرچه فعالیت هنری دختران، نه تنها هیچ مابه‌إزاء مادی نداشت که هزینه لباس و آرایش و غیره هم با خودشان بود.  او که در سیزده‌سالگی به آمریکا مهاجرت کرده بود، بخش بزرگی از نوجوانی خود را صرف سازگاری با محیط جدید کرده بود. زندگی در آمریکا در دهه‌ی ۱۹۸۰ برای بسیاری از مهاجران ایرانی با دشواری‌هایی همراه بود. تنش‌های سیاسی پس از انقلاب ایران و ماجرای گروگان‌گیری در سفارت آمریکا، نگاه بخشی از جامعه‌ی آمریکایی به ایرانیان را تحت تأثیر قرار داده بود. برای نوجوانی که می‌کوشید انگلیسی را به‌خوبی بیآموزد و در جامعه‌ی جدید احساس تعلق کند، ابراز آشکار هویت ایرانی همیشه آسان نبود.

عضویت در سیلوئت نقطه‌ی عطفی در این مسیر بود. خواندن ترانه‌های فارسی به او فرصت داد با ریشه‌های فرهنگی و هویت ایرانیِ خودش را با راحتی و حتی افتخار ابراز کند. موفقیت گروه و استقبال مخاطبان اعتماد به‌نفس تازه‌ای به او بخشید. دیدار و گاه همکاری با هنرمندانی که در کودکی با صدای آنان بزرگ شده بود، تجربه‌ای شگفت‌انگیز و فراموش‌نشدنی محسوب می‌شد. این موفقیت‌ها برای او معنایی فراتر از شهرت داشت.

انتخاب مسیری تازه در موسیقی

شهرزاد پس از حدود دو سال همکاری با سیلوئت، تصمیم گرفت از گروه جدا شود. اگرچه این دوران برای او سرشار از تجربه‌های ارزشمند بود، اما کم کم احساس کرد دیدگاه هنری و حرفه‌ای‌اش با مسیری که گروه در پیش گرفته بود تفاوت‌هایی دارد. در نتیجه تصمیم گرفت مسیر مستقلی را دنبال کند. پس از جدایی او، سیلوئت با حضور خوانندگان دیگری به فعالیت ادامه داد و ترکیب اعضایش در سال‌های بعد تغییر کرد. با این حال، شهرزاد همواره به حضورش در ترکیب اولیه‌ی سیلوئت افتخار کرده است.

شهرزاد با استفاده از اشعار زویا زاکاریان، پدرش سپانلو، من و یکی دو نفر دیگر اولین آلبوم تک صدائی خود را منتشر کند. او برای شفافیت در روابط کاری، پایبندی به تعهدات، مشخص بودن قراردادها و استقلال هنری اهمیت زیادی قائل بود. هم‌چنین درباره‌ی جایگاه و نحوه‌ی معرفی زنان در صنعت سرگرمی، دیدگاه‌های روشنی داشت. شهرزاد که از جوانی به برابری حقوق زنان باور داشت، معتقد بود زنان باید در انتخاب پوشش و شیوه‌ی بیان خود آزاد باشند، اما شخصاً ترجیح می‌داد هنر، صدا و توانایی‌های موسیقایی‌اش بیش از ظاهر و جذابیت‌های تجاری مورد توجه قرار گیرند. 

ادامه دارد.